Maria I Tudor: 8 faktów z jej życia, śmierci i dziedzictwa

Reklama

sob., 11/24/2018 - 16:57 -- koscielniakk

Maria I (1516-58) była córką Henryka VIII i jego pierwszej żony, Katarzyny Aragońskiej. Jako pierwsza królowa, która rządziła Anglią, Maria wstąpiła na angielski tron w 1553 roku po śmierci swojego przyrodniego brata Edwarda VI. W lipcu 1554 roku poślubiła Filipa Hiszpańskiego (znanego także jako Filipa II Hiszpańskiego). Małżeństwo nie miało jednak potomstwa, więc po śmierci Marii na tron wstąpiła jej przyrodnia siostra Elżbieta. Jako królowa zasłynęła zwłaszcza ze spalenia około 300 protestanckich mężczyzn, kobiet i dzieci, przez co pośmiertnie przywarł do niej tytuł „Krwawej Marii”. Poniżej przytaczamy osiem faktów związanych z królową z dynastii Tudorów...

1. Henryk VIII uznał Marię za nieślubne dziecko.

Jako jedyne żyjące dziecko Henryka VIII i Katarzyny Aragońskiej, Maria I została oficjalnie uznana za nieśłubne dziecko w momencie, gdy jej ojciec rozwiódł się z jej matką, by móc poślubić Annę Boleyn. Henryk VIII twierdził, że małżeństwo było kazirodcze i nielegalne, z racji faktu, że Katarzyna była żoną jego zmarłego brata Artura.

W następstwie narodziń przyrodniej siostry Marii, Elżbiety (później królowej Elżbiety I), we wrześniu 1533, decyzją parlamentu uznano 17-letnią Marię nieślubnym dzieckiem Henryka VIII i usunięto ją z linii sukcesji do tronu (ale w 1543 roku została przywrócona za sprawą woli Henryka i III Aktu o Sukcesji). Co więcej, Maria miała zabronione kontaktować się z matką, której nigdy więcej już nie zobaczyła, a która to została usunięta z dworu przez Henryka VIII.

 

2. Maria I była gorliwą katoliczką.

Maria została wskazana jako następczyni tronu po swoim młodszym, przyrodnim bracie Edwardzie tylko dlatego, że zgodziła się uznać swojego ojca za głowę kościoła. Niemniej, Maria pozostała gorliwą katoliczką. Razem ze swoim bratem, Maria miała burzliwą relację, gdyż mocno różnili się w swoim religijnych poglądach. Kiedy dziewięcioletni Edward VI odziedziczył tron w 1547 roku, mocno przeciwstawiał się katolickim postawom swojej siostry, która oświadczyła, że prędzej jej głowa zostanie ścięta, niż wyprze się swojej wiary.

 

3. Maria zaaranżowała wyjątkowy zamach stanu.

Jako pierwsza królowa rządząca Anglią na własnych zasadach i na własny rachunek (w przeciwieństwie do tytułu królowej wynikającego z poślubienia króla), Maria wstąpiła na tron po śmierci swojego brata w lipcu 1553 roku, w wyniku „wyjątkowego zamachu statu”, jak określiła do Anna Whitelock. Król Edward VI skreślił Marię z linii sukcesji do tronu i w zamian jako następczynię tronu wskazał protestancką kuzynkę Lady Jane Grey. Jednakże, Maria korzystając z powszechnego wsparcia kilkanaście dni później, to jest 19 lipca, została ogłoszona królową.

Anna Withelock pisząc w grudniu 2014 roku dla magazynu BBC Historia argumentowała w następujący sposób: „Skala osiągnięcia Marii jest często pomijana. Maria przeprowadziła jedyną udaną rewolucję przeciw centralnej władzy w XVI wiecznej Anglii. Uniknęła pojmania, przeprowadziła kontratak i w trudnych momentach pokazała odawgę, zdecydowanie i zmysł polityczny”.

 

4. Maria została zapamiętana jako krwawa królowa.

Maria I zapisała się w historii jako władczyni, która próbowała odwrócić proces Reformacji i przywrócić Anglię na łono Kościoła Katolickiego. W trakcie swoich rządów, „Maria była coraz bardziej gorliwa w swoim pragnieniu”: przywróciła więc zwierzchnictwo papieża nad kościołem w Anglii, zrzekła się tytułu Głowy Kościoła oraz przywróciła na swoje stanowiska katolickich biskupów. By upewnić się, że religijna konwersja kraju przebiegnie po jej myśli, Maria ustanowiła na nowo w prawie dawne herezje, głoszenie których stanowiło zdradę stanu. W przeciągu kolejnych niespełna czterech lat setki protestantów, wg historycznych źródeł około 300, zostało spalonych na stosie.

 

5. Maria cierpiała na urojoną ciążę.

Niezamężna i mająca 37 lat w momencie wstępowania na tron, Maria wiedziała, że po jej śmierci w kolejce do tronu czeka jej przyrodnia siostra, protestantka – Elżbieta. Aby temu zapobiec musiała wyjść za mąż i urodzić następcę tronu. Poślubiając Filipa Hiszpańskiego w 1554 roku, który w 1556 odziedziczył tron po swoim ojcu Karolu V, jak twierdzi Anna Whitelock, Maria podjęła bardzo korzystną decyzję.

Ponownie w grudniu 2014, Anna Whithelock napisała dla magazynu BBC Historia: „traktat małżeński był ‘bardzo korzystny dla interesu, bezpieczeństwa, a nawet wielkości Anglii’, gdyż gwarantował Marii wszelkie prawa królewskie i minimalizował hiszpańskie wpływy do minimum.”

W styczniu 1554 roku Maria stawiła czoła i słumiła protestancką rebelię dowodzoną przez właściciela ziemskiego Thomasa Wyatt’a, który próbował uniemożliwić jej małżeństwo z Filipem. Wyatt ostatecznie został skazany na śmierć w Tower Hill. Maria W konsekwencji, Elżbieta – przyrodnia siostra królowej została przez nią uwięziona w Tower of London, w 1554 roku, i byłą oskarżona i wspieranie Wyatt’a w buncie. Elżbieta została później zwolniona do domowego aresztu.

Ciekawym epizodem rządów Marii jest jej urojona ciąża z 1555 roku. 30 kwietnia „bito w dzwony, zapalano ogniska i świętowano na ulicach na wieść, że Maria I urodziła zdrowego syna”. Ale tak naprawdę, nie było żadnego chłopca, a wszelkie ewentualne nadzieje na dziecko wyparowały”. Małżeństwo było bezdzietne, a Filip ostatecznie opuścił Marię, spędzając większość czasu w Europie.

6. Maria I była imponującą królową.

Historycy bardzo długo skupiali się na negatywnych aspektach pięciu laty rządów Marii, szufladkując ją jako religijną bigotkę i wojskową ignorantkę, ale w ostatnich latach, reputacja Marii została znacznie zrehabilitowana.

Anna Whitelock twierdzi, że: „Objęcie tronu przez Marię zmieniło reguły gry, a sama natura tej nowej sfeminizowanej polityki musiała zostać zdefiniowana; mimo to w wielu aspektach Maria sprostała zadaniu. Decyzje i szczegóły dotyczące zwyczajów i władzy panującej królowej stały się precedensowe na przyszłość. W kwietniu 1554 roku, parlament Marii uchwalił Ustawę o Władzy Królewskiej (org. The Act for Regal Power, przyp. tłum.), który zagwarantował prawnie, że władza monarchiń jest „całkowita, kompletna i absolutna”, tak jak ich męskich poprzedników, co przyczyniło się do ustanowienia neutralnego pod względem płci autorytetu korony.

Maria zrestrukturyzowała gospodarkę, zreorganizowała siły zbrojne, odbudowała marynarkę i skutecznie zarządzała swoim parlamentem. Zabezpieczając sobie tron, Maria zapewniła dynastii Tudorów legalną sukcesję do tronu.

 

 7. Rządy Marii nie były aż taką militarną porażką.

Marii wypomina się jej nieudaną wojnę z Francją, która w styczniu 1558 roku przyczyniła się do utraty Calais, ostatniej właśności Anglii na terenie Francji. Ale przed utratą Calais, Maria miała kilka militarnych sukcesów. Na przykład, w sierpniu 1557 roku angielskie i hiszpańskie siły zdobyły Saint-Quentin, kiedy to zginęło 3000 żołnierzy francuskich, a 7000 zostało pojmanych, włącznie z ich dowódcą, konstablem Francji – Anne de Montmorency.

 

8. Maria I została pochowana w Opactwie westminsterskim (org. Westminster Abbey)

Maria zmarła 17 listopada 1558 roku, prawdopodobnie z powodu raka, pozostawiając tron swojej przyrodniej siostrze Elżbiecie. Maria została pochowana pod Elżbietą I w Opactwie westminsterskim. Król Jakub I zorganizował, że trzy lata po swojej śmierci, Elżbieta I została przeniesiona z innego miejsca i pochowana w grobie Marii I.

 

 

Autor: 
Michał Kuczborski
Źródło: 

historyextra.com

Dodaj komentarz

CAPTCHA
Przepisz kod z obrazka.

Reklama