Komunikat o błędzie

Warning: "continue" targeting switch is equivalent to "break". Did you mean to use "continue 2"? w include_once() (linia 1389 z /var/www/vhosts/tvinfonet.pl/plportal.pl/historia.plportal.pl/includes/bootstrap.inc).

Biblioteki zapisane w historii – Biblioteka Aleksandryjska

Reklama

pon., 06/27/2022 - 13:38 -- MagdalenaL

Wielka Biblioteka Aleksandryjska to ogromna biblioteka, która była częścią instytutu badawczego znanego jako „Muzeum” w Aleksandrii w Egipcie. Biblioteka jest owiana tajemnicą – od jej założenia do zniszczenia i wszystkiego pomiędzy. Była to największa w historii kolekcja ludzkiej wiedzy, założona prawdopodobnie za czasów Ptolemeusza II Filadelfa w III wieku p.n.e. W tamtych czasach materiały pisane pochodziły głównie ze zwojów papirusowych, ponieważ papier – jak wiemy – nie został wynaleziony przez kolejne cztery stulecia! 

Dokładna liczba materiałów znajdujących się w bibliotece nie jest znana, ale źródła podają, że w czasach jej szczytowej popularności było tam od 40 000 do 400 000 zwojów papirusu. Biblioteka była tak duża, że w pobliskiej świątyni Serapisa otwarto jej filię. 

Wraz z rozwojem biblioteki rosła też reputacja Aleksandrii jako miasta uczonych i badaczy. Wiele ważnych dzieł powstało dzięki uczonym pracującym w bibliotece. Kallimachus stworzył pierwszy w historii katalog biblioteczny; Eratostenes z Cyreny obliczył obwód Ziemi z zadziwiającą dokładnością. W Aleksandrii powstało też wiele greckich i rzymskich dzieł oraz tekstów używanych dziś przez uczonych. 

Mimo tego wszystkiego biblioteka jest najbardziej znana (a raczej niesławna) z powodu jej spalenia. Podczas swojej prawie tysiącletniej historii była ona wielokrotnie podpalana. 

Według Plutarcha pierwszą osobą, która jest temu winna to Juliusz Cezar. Podczas pościgu za Pompejuszem do Egiptu w 48 r. p.n.e. Cezar został zatrzymany przez dużą flotę łodzi egipskich w porcie w Aleksandrii. Rozkazał je spalić. Flota została zniszczona, ale płomienie rozprzestrzeniły się na miasto i bibliotekę. Nie wiadomo, jak duża jej część została zniszczona. 

Kiedy Cezar udokumentował ten atak w swojej relacji z wojny domowej, nie wspomniał o zniszczeniu biblioteki. Nie było to jednak rzadkie u Cezara, który często pomijał w swoich pismach niekorzystne dla siebie fakty. Jednak mimo tych strat budynek ten przetrwała. Według podań Marek Antoniusz podarował Kleopatrze 200 000 zwojów do biblioteki na długo po ataku Cezara. 

Drugie, bardziej znane spalenie biblioteki nastąpiło z rąk Teofila, który był patriarchą Aleksandrii w latach 385–412 n.e. Przekształcił on świątynię Serapisa w kościół chrześcijański. Jest prawdopodobne, że zbiory zostały zniszczone przez chrześcijan, którzy się do niej wprowadzili. Niektóre źródła podają, że prawie 10 procent jej zbiorów znajdowało się w świątyni Serapisa. W następnych latach nasiliły się chrześcijańskie ataki na bibliotekę, a ostatnia wielka pogańska filozofka i bibliotekarka, Hypatia, została poddana torturom i zabita. 

Ostateczny cios nadszedł w 640 r.n.e., kiedy Aleksandria znalazła się pod panowaniem muzułmanów. Muzułmański władca, kalif Omar, twierdził, że zawartość biblioteki „albo będzie sprzeczna z Koranem, a wtedy będzie herezją, albo będzie zbieżna z nim, a więc będzie zbędna”. Teksty zostały wtedy rzekomo użyte jako podpałka używana w miejskich łaźniach. Mówi się, że nawet wówczas spalenie wszystkich materiałów zajęło sześć miesięcy. 

Praktycznie nic z tej biblioteki nie pozostało do dziś. Współczesna Aleksandria to tętniąca życiem metropolia, która przez ostatnie 2 tys. lat była stale zamieszkiwana. Archeolodzy i historycy wciąż spierają się o to, kto jest winien zniszczenia biblioteki i kto tak naprawdę odpowiada za destrukcję tak bogatego zasobu wiedzy. Nie ulega jednak wątpliwości, że zniszczenie Biblioteki Aleksandryjskiej w znacznym stopniu ograniczyło naszą wiedzę o starożytnych cywilizacjach. 

Autor: 
Jordan N. / Tłum. Paula Dąbek
Polub Plportal.pl:

Reklama